De viscositeit van hydraulische olie is de meest bepalende eigenschap voor het correct functioneren van een hydraulisch systeem. Een verkeerde hydrauliek olie viscositeit leidt tot verhoogde slijtage, energieverlies, oververhitting of onvoldoende drukopbouw. Dit kan stilstand en schade als gevolg hebben.
Viscositeit is de maatstaf voor de inwendige weerstand van een vloeistof tegen stroming. In de praktijk ook wel de dikte of stroperigheid van de olie. Hoe hoger de viscositeit, hoe dikker de olie en hoe groter de weerstand bij stroming.
Er zijn twee vormen van viscositeit die relevant zijn bij hydraulische olie:
De meest gebruikte maatstaf voor olie viscositeit in de industrie. Gemeten in mm²/s (ook wel cSt: centistokes). De kinematische viscositeit geeft aan hoe snel de olie stroomt onder invloed van de zwaartekracht bij een bepaalde temperatuur. De standaardmeettemperatuur voor hydraulische olie is 40 °C.
De absolute weerstand van de vloeistof tegen stroming, gemeten in mPa·s (millipascal-seconden, ook wel cP: centipoise). In de hydrauliektechniek wordt kinematische viscositeit veruit het vaakst gebruikt; dynamische viscositeit is relevanter bij koudstartanalyses.
De hydrauliek olie viscositeit bepaalt hoe soepel en betrouwbaar het systeem werkt. Een verkeerde viscositeit kan zorgen voor slijtage, warmte en rendementsverlies.
Bij een te lage viscositeit is de olie te dun. Hierdoor slijten onderdelen sneller en neemt het risico op cavitatie en warmteontwikkeling toe.
Bij een te hoge viscositeit is de olie te dik. Dit zorgt voor meer weerstand, hoger energieverbruik en tragere reacties van het systeem.
De juiste viscositeit zorgt voor goede smering, efficiënte werking en betere bescherming van het hydraulische systeem.
Hydraulische olie wordt ingedeeld volgens de ISO 3448-norm in viscositeitsklassen, aangeduid als ISO VG (Viscosity Grade). Elke klasse correspondeert met een nominale kinematische viscositeit bij 40 °C, met een toegestane afwijking van ±10%.
| ISO VG klasse | Viscositeit bij 40 °C (mm²/s) | Middenwaarde | Typische toepassing |
| ISO VG 22 | 19,8 – 24,2 | 22 | Lichte systemen, hoge snelheden |
| ISO VG 32 | 28,8 – 35,2 | 32 | Mobiele hydrauliek, gereedschappen |
| ISO VG 46 | 41,4 – 50,6 | 46 | Standaard industriële hydrauliek |
| ISO VG 68 | 61,2 – 74,8 | 68 | Zware installaties, hogere temperatuur |
| ISO VG 100 | 90,0 – 110,0 | 100 | Laagtoerensystemen, hoge belasting |
ISO VG 46 is de meest gangbare viscositeitsklasse voor industriële hydraulieksystemen bij een bedrijfstemperatuur van 40–60 °C. Voor systemen met hogere bedrijfstemperaturen of zwaardere belasting wordt vaak ISO VG 68 aanbevolen.
De viscositeit van olie verandert met de temperatuur: bij hogere temperatuur wordt olie dunner (lagere viscositeit), bij lagere temperatuur dikker (hogere viscositeit). De mate waarin dit gebeurt, wordt uitgedrukt in de viscositeitsindex (VI).
Hydrauliekolie met een hoge viscositeitsindex (HVLP-type) bevat speciale polymere additieven (VI-verbeteraars) die de temperatuurgevoeligheid van de olie viscositeit significant verlagen. Wij leveren zowel standaard HLP als HVLP hydraulische olie, afhankelijk van de eisen van uw systeem.
De selectie van de juiste hydrauliek olie viscositeit verloopt in drie stappen:
De handleiding of het typeplaatje van de hydraulische installatie vermeldt de aanbevolen viscositeitsklasse (ISO VG) en soms ook het olietype (HLP, HVLP, HEES). Dit is het primaire uitgangspunt.
De bedrijfstemperatuur van de hydrauliekvloeistof (gemeten in het reservoir) bepaalt mede welke viscositeitsklasse optimaal is. Als vuistregel geldt:
Tandwielpompen tolereren een bredere viscositeitrange (VG 32–100). Schoepenpompen zijn viscositeitsgevoeliger en vereisen doorgaans VG 32–68. Axiale zuigerpompen werken het meest efficiënt bij lagere viscositeit (VG 32–46) en hogere druk.
Twijfelt u over de juiste keuze? Onze technisch adviseurs helpen u bij de selectie op basis van uw installatie, bedrijfsomstandigheden en olieanalyserapport.
Bij het beheer van hydraulische systemen is periodieke controle van de olie viscositeit onderdeel van een goed onderhoudsprogramma. Afwijkingen in de viscositeit zijn een vroeg signaal van degradatie:
SAE-viscositeitklassen (zoals SAE 10W-40) worden gebruikt voor motoroliën en versnellingsbakoliën, niet voor hydraulische olie. ISO VG is de norm voor hydrauliek olie viscositeit. De twee classificatiesystemen zijn niet direct vergelijkbaar en de oliën zijn niet uitwisselbaar.
Dit wordt afgeraden. Mengen van viscositeitsklassen of tijdelijk afwijken van de voorgeschreven viscositeit hydraulische olie kan leiden tot verhoogde slijtage, pompschade of problemen met de veiligheidsventielinstelling. Gebruik altijd de voorgeschreven klasse of neem contact op voor noodadvies.
Voor industriële hydraulieksystemen in continubedrijf adviseren wij een olieanalyse minimaal één keer per jaar of bij elke 2000 bedrijfsuren, afhankelijk van welke het eerst bereikt wordt. Bij kritische installaties of zware omstandigheden vaker.
Ja. Een te hoge hydrauliek olie viscositeit verhoogt de stromingsweerstand en daarmee het energieverbruik van de hydrauliekpomp. Studies tonen aan dat het gebruik van de optimale viscositeitklasse het energieverbruik van hydraulieksystemen met 3–8% kan verlagen.
Wij leveren hydraulische olie in alle gangbare ISO VG-klassen, zowel in minerale als synthetische en biologisch afbreekbare uitvoering:
Alle producten worden geleverd met volledig technisch datasheet (TDS) en veiligheidsinformatieblad (SDS).
