Een freesmachine die net niet de opgegeven maat haalt, een slede die schokkerig beweegt in plaats van vloeiend, of geleidingen die sneller slijten dan verwacht: vaak is de oorzaak niet de machine zelf, maar de glijbaanolie eromheen. Geleidebaanolie smeert het contactvlak tussen slede en geleiding, en de juiste keuze bepaalt of uw machine nauwkeurig blijft presteren of geleidelijk precisie verliest.
Glijbaanolie, ook wel leibaanolie of geleidebaanolie genoemd, smeert het glijvlak tussen een bewegend machineonderdeel, zoals een slede of tafel, en de vaste geleiding waarlangs het beweegt. Het belangrijkste risico dat deze olie moet voorkomen is stick-slip: het hortend bewegen dat ontstaat wanneer de wrijving tussen twee oppervlakken onregelmatig is, met name bij lage snelheden of bij het optrekken vanuit stilstand.
Een goede glijbaanolie heeft daarom een hoog hechtingsvermogen, zodat de smeerfilm niet wegloopt onder belasting, en tegelijk een lage wrijvingscoëfficiënt zodat de beweging soepel verloopt. Daarnaast moet de olie zich goed laten scheiden van eventuele koelsmeermiddelen die op dezelfde machine worden gebruikt, zodat de smeerfunctie niet verzwakt door vermenging.
Machinegeleidingen smeren met een specifieke glijbaanolie is nodig bij vrijwel elke werktuigmachine met een bewegende slede of tafel: cnc-freesmachines, draaibanken, slijpmachines en vlakslijpmachines. Ook toepassingen buiten de klassieke verspaning vragen om deze specifieke smering, zoals de geleidingen van sluitplaten bij hogedruk-spuitgietmachines, waar precisie en herhaalbaarheid net zo bepalend zijn als in een bewerkingscentrum.
Horizontale en verticale geleidingen stellen niet dezelfde eisen. Op een verticale glijbaan moet de olie langer aan het oppervlak blijven hechten om niet door de zwaartekracht weg te lopen, terwijl op een horizontale geleiding de nadruk meer op het voorkomen van stick-slip ligt. Machines met een combinatie van beide, zoals veel verticale bewerkingscentra, vragen om een olie die op beide vlakken goed presteert.
Glijbaanolie wordt geleverd in verschillende viscositeitsklassen, doorgaans tussen ISO VG 32 en ISO VG 220, afhankelijk van de belasting en snelheid van de geleiding. Een lagere viscositeit past bij lichter belaste, snel bewegende geleidingen; een hogere viscositeit is nodig bij zwaarder belaste, langzamer bewegende sledes waar een dikkere smeerfilm vereist is.
Naast minerale glijbaanolie bestaan er synthetische varianten, die een stabielere viscositeit over een breder temperatuurbereik bieden en beter bestand zijn tegen veroudering. Deze zijn met name interessant bij machines die onder wisselende omstandigheden draaien of waar lange olieverversingsintervallen gewenst zijn. Sommige typen glijbaanolie zijn tevens geschikt om als licht belaste hydraulische vloeistof of als smeermiddel voor kogelomloopspindels te dienen, wat het aantal verschillende producten op de werkvloer kan beperken.
De belangrijkste factor is de specificatie van de machinefabrikant: veel werktuigmachines schrijven een specifieke viscositeitsklasse voor, en afwijken daarvan kan garantiebepalingen raken of de precisie van de machine beïnvloeden. Ten tweede de combinatie met koelsmeermiddel: een glijbaanolie met slechte de-emulgerende eigenschappen vermengt zich met het koelmiddel, wat zowel de smering als de levensduur van het koelmiddel aantast.
Ten derde de mate van belasting en snelheid van de geleiding, die bepalend is voor de juiste viscositeitsklasse. Ten vierde de omgeving: stof, spaanders of vocht vragen om een product met extra bescherming tegen corrosie en vervuiling. En ten vijfde de onderhoudsroutine: bij een centraal smeersysteem moet de olie ook qua doseerbaarheid en filtreerbaarheid passen bij de rest van de installatie.
Vanuit het Petrofer-programma levert 2-S de WAYLUBRIC-lijn, speciaal ontwikkeld voor de smering van glijbanen in werktuigmachines en voor toepassingen zoals sluitplaten van hogedruk-spuitgietmachines. WAYLUBRIC-producten zijn gebaseerd op hoogwaardige basisoliën met additieven die stick-slip tegengaan, en bieden een hoge drukopnamecapaciteit gecombineerd met een uitstekende corrosiebescherming en oxidatiestabiliteit.
Bij ons advies kijken we naar uw specifieke machinepark: het type geleiding, de voorgeschreven viscositeit, de combinatie met koelsmeermiddel en de omgeving waarin de machine draait. Zo voorkomt u dat u een glijbaanolie inzet die in theorie geschikt lijkt, maar in uw specifieke opstelling voor stick-slip, vervuiling of precisieverlies zorgt.
Wilt u weten welke geleidebaanolie het beste past bij uw machines? Neem contact met ons op. Wij denken graag mee.
